jump to content

Newyddion

Adroddiad newydd yn dweud bod gan gleifion yr atebion i wella iechyd a gofal yng Nghymru

8th Nov 2018

Mae melin drafod blaenllaw wedi canfod bod cleifion yng Nghymru eisiau rôl fwy cyfartal wrth reoli eu hiechyd a'u gofal eu hunain. Dadansoddodd Comisiwn Bevan 1,400 o ymatebion gan gleifion i'r Rhaglen Addysg i Gleifion (EPP), sy'n darparu cyrsiau i bobl â phroblemau iechyd cronig i'w helpu i ddatblygu'r sgiliau a'r hyder i hunanreoli eu cyflyrau.

 

Canfu Comisiwn Bevan bod cleifion yn nodi heriau sylweddol ynghylch cyfathrebu â gweithwyr gofal iechyd proffesiynol, deall y system gofal iechyd a chael mynediad at wasanaethau. Roedd y datrysiadau a awgrymwyd gan gleifion yn cynnwys datblygu llythrennedd iechyd i bawb, rhoi mynediad i gleifion i'w cofnodion iechyd eu hunain a gwella cyfathrebu â staff rheng flaen trwy leihau jargon a rheoli disgwyliadau cleifion.

 

Dadansoddodd yr ymchwilwyr dros 1,400 o ymatebion i'r 'ymarfer datrys problemau' sy'n ffurfio rhan o faes llafur yr EPP, a chanfod nad oedd cleifion yn aml yn ymwybodol o'r gwasanaethau arbenigol sy’n bodoli ac o rolau arbenigol megis nyrsys cyflyrau cronig a ffisiotherapyddion. Roedd cleifion hefyd eisiau gallu paratoi eu hunain cyn mynd i apwyntiadau trwy adolygu eu nodiadau meddygol eu hunain a chael gafael ar wybodaeth arall sy'n ymwneud ag iechyd.

Yn flaenorol, byddai'r mewnwelediadau gwerthfawr hyn i brofiad byw iechyd a gofal yng Nghymru ac awgrymiadau ymarferol (sy’n cael eu nodi ar bapur yn ystod sesiynau taflu syniadau) yn cael eu bwrw o’r neilltu heb eu hadolygu ar ôl i'r cyrsiau EPP orffen. Mae Comisiwn Bevan wedi argymell bod y wybodaeth hon ac unrhyw wybodaeth arall a gesglir gan gleifion yn cael eu defnyddio i lywio darpariaeth gwasanaethau ac i gefnogi anghenion cleifion. Roedd y Comisiwn hefyd yn cefnogi galwadau’r cleifion i gael mynediad at eu cofnodion iechyd eu hunain ac i wella cyfathrebu rhwng gweithwyr proffesiynol y GIG a chleifion.

 

Mae cynllun hir dymor Llywodraeth Cymru ar gyfer iechyd a gofal cymdeithasol, Cymru Iachach, wedi addo i "ymgysylltu'n barhaus" â phobl Cymru i sicrhau bod eu barn yn llunio'r GIG yn uniongyrchol. Mae Comisiwn Bevan wedi ymrwymo i gyflawni'r nod hwn, fel yr eglurwyd mewn cyhoeddiad blaenorol, Ail-lunio'r berthynas rhwng y dinesydd a'r wladwriaeth. Mae'r Comisiwn wedi bod yn gweithio gyda rhwydweithiau megis  Ffederasiwn Cenedlaethol Sefydliadau'r Merched - Cymru a'i Eiriolwyr Bevan i annog ymgysylltu â'r cyhoedd, a bydd yn rhannu ei adroddiad diweddaraf ar atebion a arweinir gan gleifion gydag Ysgrifennydd y Cabinet dros Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol.

Dywedodd Helen Howson, Cyfarwyddwr Comisiwn Bevan: "Mae'r Rhaglen Addysg i Gleifion yn ffynhonnell hynod werthfawr o sylwadau a syniadau gan gleifion. Rwyf wrth fy modd, y gallwn, trwy ein partneriaeth ag EPP a Gwella 1000 o Fywydau, rannu'r mewnwelediadau hyn am y tro cyntaf gyda Llywodraeth Cymru ac uwch arweinwyr GIG Cymru.

 

Mae'n hanfodol cerdded yn esgidiau pobl a chleifion os ydym am sicrhau bod gennym wasanaethau sy'n diwallu anghenion pobl ac sy’n gwneud y defnydd mwyaf doeth o'r adnoddau sydd gennym. Nid yw'r atebion a awgrymir gan gleifion yn yr adroddiad hwn yn feichus; nid ydynt yn gofyn am ysbytai newydd na thriniaethau drud. Yn hytrach, maent yn cynnig atebion synhwyrol, megis mynediad at eu cofnodion meddygol eu hunain a gwella llythrennedd iechyd, a fydd yn helpu llawer o bobl i ofalu am eu hunain ac eraill o'u cwmpas yn well fel partneriaid cyfartal yn eu gofal eu hunain."

 

Dywedodd Christine Roach, Rheolwr Rhaglen Hunanreolaeth, Gwella 1000 o Fywydau: "Mae ein Rhaglen Addysg i Gleifion wedi bod yn hynod o werthfawr i'r rhai sy'n byw gyda chyflyrau cronig (a'u gofalwyr) ledled Cymru, ac mae'r ymarfer datrys problemau yn arbennig yn ffordd wych i ddal eu profiadau a'u hawgrymiadau ar gyfer gwella'r GIG. Rydym yn falch bod y data gwerthfawr hwn wedi cael ei ddadansoddi gan ein partneriaid, Comisiwn Bevan , Prifysgol Abertawe a Gavo, a gobeithiwn y gall sefydliadau GIG eraill yng Nghymru elwa o'n hymagwedd at wneud y mwyaf o adborth gan gleifion."

Dywedodd Jules Horton: “Mae fy stori yn dechrau yn 2012, pan oeddwn yn dioddef effeithiau iselder ar ôl canser, ynghyd â nifer o gyflyrau iechyd eraill, a chytunais i fynd ar gwrs Rhaglen Addysg i Gleifion (EPP) mewn Hunan-Reoli Clefydau Cronig ym Mhont-y-pŵl, Torfaen. Yn fuan wedi hynny cefais swydd fel cydlynydd ar gyfer EPP ac roeddwn yn cael ceisiadau yn aml yn gofyn i mi siarad ar ran cleifion trwy adrodd fy stori. Arweiniodd hyn wedyn ataf yn gwneud cais i fod yn Eiriolwr Bevan (aelodau o'r cyhoedd sy'n rhannu eu profiadau byw o ofal iechyd gyda’r felin drafod) a gyda chymorth Comisiwn Bevan, cefais y cyfle i ddod â phrofiadau dros 750 o gyfranogwyr EPP yng Nghymru ynghyd, gyda 1,400 o ymatebion i gyd. Rwy'n gobeithio y bydd ein cenhadaeth i gadw atebion cleifion yng Nghymru yn ysbrydoli eraill ledled y DU i edrych o'r newydd ar y ffordd y maent yn casglu ac yn dadansoddi adborth cleifion. Mae ein lleisiau'n rhy werthfawr i'w colli!”

 

 

 

Bydd yr adroddiad, Atebion wedi’u gyrru gan gleifion i broblemau cyffredin: Rhaglen Addysg i Gleifion (EPP), yn cael ei lansio yng Nghynhadledd Iechyd Cyhoeddus Cymru 2018.

 

Back to News & Events Read next story

Ymunwch â'n Rhestr Ohebu

Back to top